Zink lijmen: zo maak je een verbinding die waterdicht blijft
Zink zit overal op en om het huis: dakgoten, regenpijpen, dakranden, gevelbekleding en waterslagen. Traditioneel wordt dat materiaal gesoldeerd of vastgeschroefd, maar voor veel klussen is zink lijmen de betere keuze. Je hebt geen open vuur nodig, je boort geen gaten in materiaal dat waterdicht moet blijven en de verbinding vangt de werking van het zink op. In dit artikel lees je welke lijm je gebruikt, hoe je het zink voorbereidt en wanneer je toch beter soldeert.
Waarom zink lijmen in plaats van solderen?
Zink lijmen is sneller, veiliger en het vangt beweging op, terwijl solderen een starre verbinding geeft. Zink zet flink uit en krimpt weer bij temperatuurwisselingen, en op een lange goot loopt dat op tot enkele millimeters per meter. Een gesoldeerde naad moet die spanning opnemen en scheurt daar op termijn van, een elastische lijmnaad beweegt gewoon mee.
Daar komt bij dat solderen open vuur op een dak betekent. Steeds meer opdrachtgevers en verzekeraars werken met regels rond werken met vuur, en op een rieten of houten onderconstructie wil je die risico’s helemaal niet. Met een koker lijm en een kitpistool ben je die discussie voorbij.
Tot slot is het resultaat netter. Geen soldeersporen, geen zichtbare schroeven en geen gaten die je later weer moet dichten.
Welke lijm gebruik je voor zink lijmen?
Voor zink pak je een MS polymeerlijm. Die hecht goed op metaal, blijft permanent elastisch, is UV bestendig en hardt uit door de luchtvochtigheid in de lucht. Welke variant je kiest hangt af van de klus.
| Lijm | Kies hem als | Kenmerk |
|---|---|---|
| MS 60 Polymer Superior | je zink op steen, beton, glas of metaal zet | zeer elastisch, vangt uitzetting op |
| MS 70 High Tack | je verticaal werkt of zwaardere delen bevestigt | extreem hoge aanvangskleefkracht, hoeft niet ondersteund |
| MS 80 Strongbond | de verbinding zwaar belast wordt | treksterkte 4,0 N/mm², hardheid 80 Shore A |
Voor de meeste zinkklussen is de MS 60 de logische keuze, juist omdat hij zo elastisch is. Werk je aan een verticaal geveldeel of hang je een zwaarder stuk zink op, dan pakt de MS 70 High Tack zo hard aan dat je niets hoeft te stutten. Dat scheelt op een ladder een hoop gedoe.
Let op de temperatuur waarbij je werkt. Deze lijmen verwerk je tussen ongeveer +5 en +40 °C en ze zijn daarna bestendig van -40 tot +90 °C. Een gootreparatie in de vorst stel je dus liever uit, want kouder dan vijf graden hardt de lijm nauwelijks uit.
Zink voorbereiden: de patinalaag moet eraf
Ontvetten en de patinalaag verwijderen bepalen of je zinkverbinding houdt. Dit is de stap die het vaakst wordt overgeslagen en de reden dat mensen denken dat zink lijmen niet werkt.
Zink vormt in de buitenlucht een beschermend laagje zinkoxide dat later overgaat in zinkcarbonaat. Dat is de matgrijze patina die je op elke oude goot ziet. Die laag beschermt het metaal prima, maar hij zit vaak los en poederig op het oppervlak. Lijm je daarop, dan lijm je op los materiaal en laat de verbinding na een seizoen alsnog los.
Pak het zo aan. Maak het oppervlak eerst mechanisch schoon met schuurvlies of schuurpapier met korrel 120 tot 240, tot je weer blank zink ziet op het lijmvlak. Ontvet daarna met de Industriereiniger of de Profi Cleaner, veeg na met een schone doek en laat het geheel volledig drogen. In onze reinigers vind je voor elke ondergrond de juiste.
Twee dingen om te onthouden. Gebruik geen staalwol en geen schuurmateriaal dat eerder op gewoon staal is gebruikt, want achtergebleven ijzerdeeltjes gaan roesten en geven bruine strepen op je zink. En werk niet in de regen: zink dat nat is of waar nog vocht onder de patina zit, geeft geen betrouwbare hechting.
Zink lijmen bij een dakgoot: zo blijft de naad waterdicht
Bij een goot werk je met overlap en niet met een stuiknaad. Twee zinkdelen kop op kop lijmen geeft een smal lijmvlak dat continu op trek wordt belast, en dat is precies waar een lijmverbinding het zwakst is. Schuif de delen minimaal twee tot drie centimeter over elkaar, dan werkt de lijm op afschuiving en daar is hij juist sterk in.
Snij de koker open net boven het schroefdraad met een afbreekmes, zet de tuit erop en plaats de koker in een kitpistool. Breng de lijm aan in een doorlopende ril over de volle breedte van de overlap, zodat er geen kanaaltje overblijft waar water door kan kruipen. Houd genoeg materiaal aan om een laag van twee tot drie millimeter over te houden en druk de delen dus niet plat tot metaal op metaal. Die lijmdikte heeft hij nodig om elastisch te kunnen blijven.
Druk de delen aan, mes de naad af met Easy Finish zolang de lijm nog nat is en veeg je handen en gereedschap schoon met de Cleaning Wipes. Uitgeharde MS polymeer krijg je er een stuk moeilijker af.
Zit er een gat of scheur in de goot, gebruik de lijm dan niet als vulmiddel. Snij een stukje zink op maat, laat het minimaal twee centimeter rondom overlappen en lijm dat als een setje eroverheen. Heb je blank geschuurd zink over dat in het zicht blijft, dan werk je dat na met zinkspray zodat de kleur weer aansluit en het metaal beschermd is.
Zink en koper bij elkaar? Dan is lijmen juist de oplossing
Breng zink nooit in direct contact met koper. Die twee metalen vormen samen een galvanisch koppel en dan corrodeert het zink, want dat is het onedelste van de twee. Loopt er regenwater van een koperen dak of een koperen leiding over een zinken goot, dan vreet dat aan het zink.
Een elastische lijmnaad houdt de twee metalen van elkaar gescheiden en werkt dus als isolatielaag. Dat is een voordeel dat je met solderen of schroeven niet hebt, en het is een van de betere redenen om voor zink lijmen te kiezen op plekken waar verschillende metalen bij elkaar komen.
Wanneer solderen toch beter is
Soldeer als de verbinding onderdeel is van de constructie of als een keuring of garantie het voorschrijft. Een felsnaad in een zinken dakbedekking of een verbinding die permanent onder waterdruk staat, hoort gesoldeerd te worden. Datzelfde geldt als je werkt volgens een bestek waarin solderen staat voorgeschreven.
Voor reparatie, montage, bevestiging en het waterdicht maken van gootnaden is lijmen prima, sneller en meestal ook goedkoper.
Praktisch advies tot slot
Houd deze vuistregel aan: is de verbinding constructief of gekeurd, dan soldeer je, en gaat het om reparatie, montage of afdichting, dan lijm je met een MS polymeerlijm.
Doe daarnaast één keer een proefstukje voordat je de goot in gaat. Schuur en ontvet twee restjes zink, lijm ze met overlap op elkaar, laat ze een etmaal staan en probeer ze los te wrikken. Lukt dat makkelijk, dan was je voorbereiding niet goed genoeg, en dat weet je liever op de werkbank dan op vier meter hoogte.
Wil je meer weten over het verlijmen van andere metalen, lees dan ook ons artikel over metaal lijmen. Kom je er niet uit? Neem contact met ons op, dan zoeken we samen de juiste lijm voor jouw klus. Voor 16:00 besteld is morgen in huis, en boven de € 50 verzenden we gratis.